The Boston Consulting Group'un araştırmasına göre, finansal servetini en hızlı artıran bölge yüzde 22 ile Çin ve Hindistan'ın bulunduğu Japonya hariç Asya oldu. Türkiye'de ise 2009 yılının ilk dokuz ayında toplam finansal servet yüzde 17 büyüyerek dünya ortalamasının yüzde 50 üzerinde arttı

Yönetim danışmanlığı firması The Boston Consulting Group’un (BCG) ‘2009 Küresel Varlık Raporu 2010’ araÅŸtırması, Türkiye’nin dünya geneline oranla krizden çıkış yolunda daha hızlı adımlar attığını ortaya koydu. 2008’de yüzde 10’luk bir düşüş gösteren global finansal servet (hisse senedi, tahvil ve bonolar, nakit ve mevduat toplamı), mali piyasalardaki canlanma nedeniyle 2009 yılının ilk dokuz ayında yüzde 11.5 oranında artarak 111.5 trilyon dolara yükseldi.  Finansal servetteki artışta mali piyasalardaki canlanmanın etkisi yüzde 70, tasararufların artması da yüzde 30 oranında etkili oldu.

Global servet 111.5 trilyon dolar

The Boston Consulting Group’un araştırmasına göre, servet artışında en hızlı büyüyen bölge yüzde 22 ile Çin ve Hindistan’ın bulunduğu Japonya dışındaki Asya bölgesi oldu. 2009 yılında finansal servetini en çok artıran bölgelerin başında yüzde 15 ile Kuzey Amerika geliyor. Ancak özellikle Kuzey Amerika’daki büyümenin temel sebebi, yeni servet oluşumundan öte, 2008 yılında önemli oranda gerileyen borsa ve yatırım portföylerinin baz etkisiyle toparlanması.

Kuzey Amerika’da 2008 yılında toplam servette yüzde 20’lik bir düşüş olmuştu. Türkiye’de ise 2009 yılının ilk dokuz ayında toplam finansal servet geçen yıla göre yüzde 17 oranında büyüyerek dünya ortalamasının yüzde 50 üzerinde arttı. Artışla birlikte Türkiye’deki toplam finansal servet geççen yılın ilk dokuz ayının sonunda 725 milyar liraya ulaştı. BCG’ye göre, 2009 sonunda, global servet 111.6 trilyon dolarla rekor yaşanan 2007 yılının seviyesinin sadece 100 milyar dolar gerisinde kaldı. Araştırma global servetin 2014 yılına kadar ortalama yüzde 6 oranında büyümeye devam edeceğini gösterdi.

Türkiye hâlâ mevduatçı

BCG Türkiye Yönetici Ortakları Burak Tansan ve Francesco Pavoni, 2009 yılının ilk 9 aylık bölümünde Türkiye’de tutulan finansal servetin yüzde 17 oranında büyüdüğünün altını çizerek bu oranın dünya ortalamasının yüzde 50 üzerinde olduğunu belirtiyorlar. Burak Tansan, Türkiye’de yurtiçi yerleşik hanehalkı yatırımlarının yaklaşık yüzde 75’inin hâlâ mevduat ve mevduat benzeri araçlarda olduğunu belirterek çizerek önümüzdeki dönemde diğer yatırım araçlarında önemli bir büyüme olacağını vurguluyor. Tansan, 2010 yılı ve sonrasında, düşen faizlerle beraber alternatif yatırım araçlarının daha ön plana çıkacağını belirterek Türkiye’de yatırım fonlarında tutulan finansal varlıkların gayrisafi yurtiçi hasılaya oranının yüzde 3 gibi çok düşük bir seviyede olduğunu belirtiyor. ABD’de bu oran 70, İngiltere’de yüzde 20, Brezilya’da yüzde 30, Macaristan’da ise yüzde 6 seviyesinde seyrediyor.

Burak Tansan, bu değişimin ve düşük faizlerin müşterilerin yatırım tercihlerinde doğru tavsiyeye erişimlerinin önemini artırdığını belirterek Türkiye’de özel bankacılık ve bireylere/kurumlara sunulan yatırım danışmanlığı hizmetlerinin önümüzdeki dönemde ön plana çıkacağının altını çizdi.

Tansan’a göre, bu seneye kadar yüksek reel faizler nedeniyle bankalardan yatırım danışmanlığı alanında talepte bulunan müşterilerin sayısı sınırlı bir seviyede kaldı.

Avrupa yavaş canlanıyor

Pavoni, yurtdışında yerleşik kişilerin Türkiye’de tuttukları yatırım araçlarının yurtiçinde yaşayan kişilerden çok farklı bir dağılımda olduğunu belirtiyor ve yurtdışında yerleşiklerin Türkiye’de tuttukları tüm finansal varlıkların yüzde 65’den fazlasının hisse senedi ve benzeri ürünler olduğunun altını çiziyor. Pavoni’ye göre İstanbul’un finansal bir merkez haline gelmesinin Türkiye’de tutulan finansal varlıkların mevduat ve benzeri ürünlerden hisse senedi ve benzeri daha gelişmiş ürünlere geçişi önemli oranda hızlandıracak.Araştırmaya göre, Avrupa, 37.1 trilyon dolarlık servetle hâlâ en fazla varlığı elinde tutan bölge. Ancak Avrupa’daki toplam servette 2009 yılındaki yüzde 8’lik toparlanma genel küresel ortalamanın çok gerisinde kaldı. Global servetin yüzde 30’luk bölümü hisse senetleri ve benzer araçlarda tutulurken yüzde 22’lik bölümü tahvil/bonolarda, yüzde 48’lik bölümü ise nakit veya mevduat olarak tutuluyor. En çok hisse senedi ağırlığı yüzde 42 ile Kuzey Amerika’da bulunuyor.

Servetin yüzde 27’si kadınlarda

Dünyadaki finansal servetin yüzde 27’sini kadınlar kontrol ediyor. Yani nereye yatırılacağına kadınlar karar veriyor. Kuzey Amerika bu alanda yüzde 33 ile kadınların en güçlü olduğu bölge olma özelliğine sahip. Kuzey Amerika’yı yüzde 31 ile Avustralya ve Yeni Zelanda bölgesi izlerken, son sıradalarda ise yüzde 14 ile Japonya ve yüzde 11 ile Afrika bulunuyor.

Umutlar Çin ve Hindistan’da

Hindistan ve Çin 2009-2014 döneminde de finansal servet büyümesinin motor gücü olmaya devam edecek. Bu iki ülkedeki finansal servet artışı 9 trilyon dolarla bulundukları Japonya dışındaki Asya bölgesindeki toplam artışın yüzde 75’ini oluşturacak. Bu dönemde iki ülkedeki artış oranı dünya genelindeki artış oranının tam üç katına ulaşacak.

Dalgalanma sürebilir

Boston Consulting Group’un raporuna göre krizden çıkışa iliÅŸkin iÅŸaretler yoÄŸunlaÅŸmakla birlikte durum hayli kırılgan ve bu nedenle  önümüzdeki yıllarda yeni dalgalanmalar yaÅŸanabilir. Rapor bu nedenle mali servetin nakte ve güvenli yatırım araçlarına yöneldiÄŸini belirtiyor.

Dünyada 11.2 milyon milyoner BCG’nin araştırmasına göre, dünyada 11.2 milyon ‘milyoner’ (1 milyon doların üstünde finansal varlığa sahip) hanehalkı var. Bu grup, tüm küresel servetin yüzde 38’ini elinde tutuyor. Dünyada en fazla ‘milyoner’ 4.7 milyon hanehalkı ile ABD’de bulunuyor. ABD’yi 1.2 milyon ‘milyoner’ hanehalkı ile Japonya, 670 bin milyoner hanehalkı ile Çin ve 485 bin milyoner hanehalkıyla İngiltere takip ediyor. Son 10 yılda çok hızlı bir artış kaydeden ‘Offshore’ bankacılık, kriz sonrasında denetim ve raporlamanın artmasıyla 2008 yılında önemli oranda gerilemişti. 2009 yılında, Offshore bankalarda tutulan servet 6.8 trilyon dolardan 7.4 trilyon dolara çıktı. İsviçre 2 trilyon dolarlık servetle dünyanın en büyük Offshore merkezi olmayı sürdürdü. BCG’ye göre Offshore merkezlerde tutulan servetin toplam global servete oranı 2009’daki yüzde 7 seviyesinden gerileyerek 2014 yılında yüzde 6 seviyesine inecek ve bu merkezlerdeki global servet ortalamaya göre daha yavaş büyüyecek.

En hızlı büyüme Asya’da yaşanıyor

Varlık Raporu 2014’e kadar en hızlı servet büyümesinin gelişmekte olan ülkelerde görüleceğini ortaya çıkardı. Raporda söz konusu döneme ilişkin servet büyümesiyle ilgili veriler şunlar:

* En hızlı servet büyümesi yüzde 10.9 ile yine Hindistan ve Çin’in başını çektiği Asya bölgesinden (Japonya hariç) bekleniyor.
* Brezilya’nın liderliğindeki Latin Amerika’da finansal servet yüzde 8.4 oranında büyüyecek.
* Petrol zengini Ortadoğu ve yeni uyanmaya başlayan Afrika’daki servet büyümesi ise yüzde 8 oranında olacak.
* Avrupa tüm destek paketlerine rağmen yüzde 5.5’lik servet büyümesiyle alt sıralarda yer alacak.
* Krizin merkez üssü ABD’de finansal servet büyümesi yüzde 4.4 ile dünya ortalamasının altında kalacak.
* Japonya yüzde 1.4’lik finansal servet artışıyla on yıllardır süren durguluktan yine çıkamayacak.